Homoseksualizm naczelnych jest kształtowany przez czynniki środowiskowe i społeczne
13 stycznia 2026, 10:30Homoseksualizm to zagadka dla nauki. Zachowania seksualne kierowane do własnej płci nie służą przedłużeniu gatunku, a jednak są bardzo rozpowszechnione w królestwie zwierząt. Odnotowano je u około 1500 gatunków, a jednym z pierwszych, którzy pozostawili nam informacje o zaobserwowaniu takich zachowań jest Arystoteles. Naukowcy z University College London przyjrzeli się danym dotyczącym naczelnych (z wyjątkiem ludzi) i stwierdzili, że zachowania homoseksualne wynikają u nich z czynników środowiskowych oraz społecznych.
Długo żyjące gryzonie mają dużo czynnika chroniącego mózg
11 maja 2012, 09:10Przeciętny golec (Heterocephalus glaber), gryzoń z pustynnych obszarów Afryki Wschodniej, żyje 25-30 lat, w czasie których wykazuje niewielki spadek aktywności, zdolności rozrodczych i poznawczych. Okazuje się, że kluczem do długiego życia w dobrej formie jest podtrzymywanie wysokich stężeń neureguliny-1 (NRG-1) - białka zaangażowanego m.in. w proces rozwoju neuronów oraz budowania połączeń pomiędzy nimi.
Makulatura na wagę złota
8 lipca 2008, 09:00Od dziś stare gazety mogą być nie tylko ponownie przetwarzane na papier. Dzięki nim będzie można odzyskać metale szlachetne z elektroniki, np. zużytych części komputerów, telefonów komórkowych czy telewizorów (Environmental Science & Technology).
Parkinson jest po części chorobą autoimmunologiczną
22 czerwca 2017, 13:15Naukowcy znaleźli 1. bezpośrednie dowody na to, że reakcja autoimmunologiczna ma związek z chorobą Parkinsona. Rodzi to nadzieję, że śmierci neuronów można by zapobiec za pomocą terapii tłumiących reakcję immunologiczną.
Czasami najlepsze badania naukowe wychodzą przez przypadek
27 marca 2026, 11:08Czasami najlepsze badania naukowe wychodzą przez przypadek, przyznaje profesor John Noonan z Wydziału Fizyki Auburn University w Alabamie. Szansa, że jakikolwiek teleskop spojrzy na kometę akurat w momencie, gdy ta się rozpada, jest niewyobrażalnie mała. A jednak taki niezwykły przypadek zdarzył się naukowcom korzystającym z Teleskopu Hubble'a. Co więcej, kometa K1 – jej pełna nazwa to C/2025 K1 (ATLAS) – wcale nie miała być przedmiotem badań.
Jak wstrzymywać oddech, to tylko po burakach
28 maja 2012, 10:56Muzycy grający na instrumentach dętych powinni pić przed koncertem sok buraczany, bo pomaga on wytrzymać dłużej na jednym oddechu. Z tego samego względu koncentrat buraczany warto uwzględnić w menu śpiewaków, nurków czy pływaków (Respiratory Physiology & Neurobiology).
Strojone ucho
30 lipca 2008, 11:08Żaba Odorrana tormota jako jedyne zwierzę na świecie potrafi tak manipulować swoim narządem słuchowym, by dostroić się do odbioru fal o określonej częstotliwości. Naukowcy przyrównują do to staromodnego dostrajania radia pokrętłem (Proceedings of the National Academy of Sciences).
Pigmenty manuskryptów zdradzają tajemnice przeszłości
12 lipca 2017, 09:39Przeprowadzona w Cornell High Energy Synchrotron Source (CHESS) analiza pigmentów średniowiecznych manuskryptów otwiera nowe pola badawcze przed naukami humanistycznymi. Louisa Smieska i Ruth Mullet badały manuskrypty z XIII-XVI wieku, wykorzystując przy tym fluorescencję rentgenowską.
Po menopauzie jajniki zmieniają swoją funkcję?
8 lipca 2026, 08:23W biologii reprodukcyjnej panuje milczące przekonanie, że jajnik po menopauzie to organ w stanie spoczynku. Puste rusztowanie z tkanki łącznej, które przez pewien czas jeszcze wydziela śladowe ilości testosteronu, a potem po prostu trwa, nie robiąc nic szczególnego. Nowe badanie zespołu Franceski Duncan z Northwestern University, opublikowane w Molecular Human Reproduction, każe to przekonanie zrewidować. Okazuje się, że jajnik po zakończeniu funkcji rozrodczej nie usypia – on się przekwalifikowuje.
Kości Jana Chrzciciela na bułgarskiej wyspie
15 czerwca 2012, 17:42Radiodatowanie węglowe kości śródręcza znalezionej przed 2 laty w marmurowym sarkofagu pod podłogą starożytnego kościoła na bułgarskiej wyspie Sweti Iwan (Święty Jan) ujawniło, że należała ona do osoby, która żyła w I w. n.e. Gdy weźmie się pod uwagę inne dowody, zwiększa się prawdopodobieństwo, że był nią Jan Chrzciciel
